Gisteren kwamen de Solventa-collega’s bijeen voor onze tweede AI-kennisdelingsmiddag van 2026. Een middag vol kennisuitwisseling, eerlijke reflecties en concrete lessen uit de praktijk; want AI inzetten is één ding, het goed inzetten een ander.

Terugblik op het AI First programma

De middag opende met een recap van ons interne AI First programma. Kern van dat programma: AI is geen losse tool, maar een integraal onderdeel van hoe wij als architectuurbureau werken en adviseren. De ambitie is helder: van persoonlijke productiviteitswinst tot het inzetten van agentic AI voor het ontwikkelen van betrouwbare architectuurproducten en het adviseren van onze opdrachtgevers over hun eigen AI-capability.

De roadmap laat zien dat we in 2026 stevig doorpakken. We richten een Center of Excellence en een Center of Practice in, brengen architectuurproducten online en analyseren de AI-impact in marktsegmenten als bijvoorbeeld gemeente en onderwijs. Elke dienstengroep (van Enterprise Architectuur tot Data Architectuur) werkt toe naar een eigen visie op wat AI betekent voor het vakgebied en de bijbehorende producten.

AI in de praktijk: kosten, agents en rendement

Eén van de sessies bood een kritische blik op wat AI werkelijk kost én oplevert. KPMG-onderzoek onder 1.200 bedrijven toonde aan dat slechts 8% aantoonbaar rendement ziet op AI-investeringen. Tegelijkertijd zetten meer dan 80% van de multinationals AI in als argument voor ontslagrondes, zonder bewezen productiviteitswinst. De kosten zijn concreet: agents verbruiken beduidend meer rekenkracht dan gewone chatinteracties en budgetten lopen sneller op dan verwacht.

Een casus van Prosus illustreerde dit scherp: 65.000 gebouwde agents, teruggebracht naar 5.000 die daadwerkelijk waarde leveren. Toch boekte Prosus in 2026 voor het eerst met alle e-commerce-activiteiten winst. De les: rendement ontstaat niet na een week. Itereren, kosten bewaken en geduldig bouwen zijn de sleutel en dat geldt evenzeer voor Solventa als voor onze opdrachtgevers.

Evalueren en presenteren van agents

Een substantieel deel van de middag was gewijd aan het gezamenlijk evalueren en presenteren van agents die intern zijn ontwikkeld. Collega’s lieten zien waar ze mee bezig zijn: welke taken ze hebben geautomatiseerd, welke architectuurvraagstukken ze met agents ondersteunen en wat ze daarin hebben geleerd. Dat leverde directe, eerlijke inzichten op over wat werkt, wat niet en waarom. De kracht van deze sessie zat in de onderlinge uitwisseling. Juist omdat AI-toepassingen in het architectuurvak (en overigens ook elders) nog volop in ontwikkeling zijn, is het delen van praktijkervaring waardevoller dan welke theorie dan ook. We bouwen zo samen aan een kennisbasis die breed gedragen wordt.

Beheer en governance van AI

Een gezonde AI-praktijk vereist meer dan goede tools; het vraagt ook om structuur en afspraken. In deze sessie stond het beheer van ons AI-platform centraal. Een concrete uitkomst is de introductie van een agent-catalogus: een overzicht van alle intern ontwikkelde agents, met per agent een beschrijving van het doel, de toepassing en de status. De catalogus voorkomt dubbel werk, maakt hergebruik mogelijk en biedt transparantie over wat er beschikbaar is. Daarnaast werden afspraken aangescherpt rondom gebruikslimieten en modelkeuze. Want ook voor AI geldt: zonder goede governance geen duurzame schaal.

Werkgroepen en eigenaarschap

De werkgroepen die eerder dit jaar zijn gevormd (en hun output) werden tijdens de middag verder aangescherpt. Per groep Enterprise Architectuur, Business Architectuur, Data Architectuur en het online brengen van architectuurproducten is helder wie de lead heeft, wat de focus is en welke resultaten worden verwacht in de komende fases. Door AI-ontwikkeling te verankeren binnen de inhoudelijke groepen, zorgen we ervoor dat nieuwe inzichten direct aansluiten bij de architectuurpraktijk en niet blijven hangen als een los innovatieproject.

Vooruitblik

Met minimaal vier AI-kennissessies gepland voor 2026 bouwen we structureel aan onze collectieve kennis. De volgende stap: de werkgroepen gaan aan de slag, agents worden doorontwikkeld en de architectuurproducten komen online.

AI verandert hoe wij ons vak uitoefenen. Door dat samen te doen (eerlijk, praktisch en met aandacht voor zowel kansen als risico’s) blijven we vooroplopen.